Het scheuren van grasland kan aantrekkelijk zijn, zeker in tijden van hoge kosten en veranderende regelgeving. Maar wat betekent dit voor de stikstof in je bodem? En hoe voorkom je dat waardevolle nutriënten verloren gaan? DAW-kennismatcher melkveehouderij Henk Jolink legt uit waar je op moet letten.
Waarom is het belangrijk om goed na te denken over bemesting bij het scheuren van grasland?
“De ruimte voor dierlijke mest wordt steeds kleiner. In 2026 zit je op maximaal 170 kilo stikstof per hectare, en in NV-gebieden zelfs minder. Dan moet je echt scherp zijn op hoe je die stikstof inzet. Wat veel mensen vergeten, is dat bij het scheuren van grasland juist veel stikstof vrijkomt. Als je daar geen rekening mee houdt, raak je die stikstof kwijt — en dat is zonde voor zowel je portemonnee als de waterkwaliteit.”
Wat gebeurt er precies met stikstof als je grasland scheurt?
“Bij het scheuren komt stikstof vrij uit de bodem en uit de oude graszode. Die stikstof kan je gewas goed benutten, maar als je het niet goed plant, spoelt het uit naar het grond- of oppervlaktewater. Dat wil je voorkomen. Het is dus zaak om die vrijkomende stikstof slim mee te nemen in je bemestingsplan.”
Betekent dit dat meer stikstof geven niet altijd beter is?
“Precies. Meer stikstof is zeker niet altijd beter. Als er al stikstof vrijkomt uit de bodem, moet je daar je bemesting op aanpassen. Anders geef je te veel en vergroot je de kans op verliezen. Het draait om benutten wat er al is.”
Wat adviseert DAW als het gaat om bemesting op gescheurd grasland?
“Ons advies is om geen of zo min mogelijk dierlijke mest toe te passen op gescheurd grasland dat je omzet naar bouwland. Die bodem levert al stikstof. Door daar bovenop nog mest te geven, vergroot je het risico op uitspoeling en benut je het systeem niet goed.”
Waarom kiezen boeren er toch voor om grasland te scheuren?
“In de praktijk zien we dat er vraag is naar ‘schone grond’ voor bijvoorbeeld aardappelen of bloembollen. Tegelijkertijd zijn de melkprijzen gedaald en zijn kosten, zoals voor brandstof en mestafzet, gestegen. Dan kan het aantrekkelijk zijn om grasland om te zetten naar bouwland. Dat kan op korte termijn financieel helpen.”
Wanneer is het scheuren van grasland wél verstandig?
“Als je het doet, doe het dan doordacht. Kijk goed naar je bouwplan en werk bij voorkeur met rotatie van tijdelijk grasland en bouwland. Blijvend grasland scheuren is echt onwenselijk: je verliest veel stikstof, maar ook organische stof en bodembiodiversiteit. Dat heeft effect op de lange termijn.”
Welke praktische tips heb je voor boeren?
“Er zijn 10 belangrijke punten. Het klinkt misschien als puzzelen, maar het loont echt.”
- Wacht tot het land voldoende droog is voor bewerking
- Zorg voor voldoende mestopslag
- Neem mestmonsters
- Geen drijfmest op gescheurd grasland
- Beperk de kunstmestgift bij droogte
- Beperk grondbewerking
- Houd de bodemkwaliteit op orde (pH, O.S)
- Passende vruchtwisseling
- Nauwkeurig bemesten (juiste weer)
- Zorg voor een geslaagde groenbemester
Wat levert dit concreet op voor de boer?
“Als je de stikstof goed benut, hoef je minder kunstmest aan te kopen. Dat scheelt direct in de kosten. Tegelijk voorkom je verliezen, dus je houdt letterlijk euro’s in je portemonnee. En je draagt bij aan een betere waterkwaliteit. Dat is winst op meerdere fronten.”
